De Valkenberg
Valkenberglaan 35B
7313 BL Apeldoorn
Telefoon 055 - 3552201
Mobiel 06 - 53409048
info@devalkenberg.nl
Dit is het digitale verhalenboek van
dr Wim H. Nijhof, historicus en publicist. U vindt hier informatie over zijn boeken en over artikelen die zijn gepubliceerd in diverse tijdschriften en dagbladen. Aandachtsvelden zijn de historie van Apeldoorn, van het Nationale Park De Hoge Veluwe en van de textielindustrie in Twente. Een onderwerp van voortdurende studie is de sociale strijd in de textielstad Enschede, zijn geboorteplaats.

Wim Nijhof

De Valkenberg is een heuvel aan de westkant van Apeldoorn, niet ver van Paleis Het Loo. Hier konden vroeger de koninklijke valkeniers de reigers van verre zien aankomen, de vogels waren een prooi voor de jachtvalken.
Wim H. Nijhof woont aan de Valkenberglaan in Apeldoorn. De Valkenberg is de naam waaronder hij zijn publicitaire activiteiten uitvoert.

De Valkenberg
 

belastingdienst
De Belastingdienst huist in beglaasde torens.

kus
De Kus, kunstwerk van Jeroen Henneman, op het mooiste stationsplein van Nederland.

prinsenpark
Gedenkteken in het Prinsenpark.

grift
De Grift stroomt weer door de stad.

hoogsoeren
Het kapelletje in Hoog Soeren.

knik
De knik in het Kanaal.

metaalbuurt
De Metaalbuurt die geen dorp is geworden.

monumentwoestehoeve
Monument De Woeste Hoeve.

omnisport
Het Omnisportcentrum trekt sporters uit de hele wereld.

oranjepark
Het Oranjepark, in hartje binnenstad.

paleis
Paleis Het Loo, nu museum.

koninklijkestallen
Koninklijke Stallen van Paleis Het Loo

Vensters op het Verleden van Apeldoorn

Apeldoorn heeft een rijke geschiedenis. Ver voor het begin van onze jaartelling vestigen zich in deze streek de eerste bewoners. Dat de Veluwe – met Apeldoorn als centrum – in de middeleeuwen het grootste ijzerwingebied van West-Europa was, is niet algemeen bekend. De Hunenschans bij Uddel herinnert daaraan. De eerste oorkonde waarin Appoldro wordt genoemd, dateert uit 792, het jaar dat officieel als geboortedatum van Apeldoorn wordt beschouwd. Bij Beekbergen vergaderden de Overijsselse en Gelderse Hanzesteden, samen met de IJsselmeersteden, in de late middeleeuwen, daar werd ook recht gesproken. Vanaf het midden van de zeventiende eeuw ontwikkelt de Veluwe zich tot het centrum van de papierfabricage, met Apeldoorn als centrum, waar Johan Steenbergen de eerste papiermaker was.

Van grote invloed voor de groei van het heidedorp tot een welvarende plattelandsgemeente waren de Oranjes van Paleis Het Loo. Koning-stadh0uder Willem III besloot aan het einde van de zeventiende eeuw zijn paleis niet in Hoog Soeren, maar bij Het Oude Loo te bouwen. Hier woonden tot voorbij het midden van de vorige eeuw Oranjevorsten, die een belangrijk stempel hebben gedrukt op de ontwikkeling van Apeldoorn. Onder hun bewind werd het kanaal gegraven, de Loolaan aangelegd, kerken en scholen gebouwd. In de jaren twintig en dertig groeide Apeldoorn uit tot een katholiek centrum in Nederland, met het kleinseminarium van het aartsbisdom Utrecht, kloosters en kerken, instellingen voor zieken.

De verhalen vertellen hoe Apeldoorn van dorp een stad werd, ze gaan over de aanleg van nieuwe woonwijken, de bouw van huizen, scholen, kerken. Maar niet alleen het stedelijke deel van de gemeente wordt beschreven, uiteraard is er ook ruime aandacht voor de dorpen als Hoog Soeren, Uddel, Loenen, Hoenderloo en Beekbergen.

De jongste geschiedenis wordt vertegenwoordigd door het Omnisportcentrum en het Stationsplein dat door velen wordt gezien als het mooiste stationsplein van Nederland. Het  boek sluit af met De Kus van Jeroen Henneman, het meer dan dertig meter hoge kunstwerk op het plein voor het station, dat is uitgegroeid tot een markant handelsmerk van Apeldoorn.

De vijftig verhalen vormen samen een canon van de geschiedenis van Apeldoorn. In bijna duizend woorden vertelt elk verhaal een brokje geschiedenis van de stad. Elk verhaal is geïllustreerd met een foto uit het verleden of een hedendaagse foto die een van de vele plaatsen van herinnering in Apeldoorn toont.

Inhoud

1. Eerste bewoners in woonstalhuis in verdwenen dorp op Kootwijkerzand
2. Veluwe in vroege middeleeuwen in het Ruhrgebiet van Nederland
3. Christelijke predikers verkondigen ‘Woord van God’ op de Veluwe
4. Apeldoorn en Uddel staan al ruim twaalfhonderd jaar te boek  
5. Rijk en machtig Utrechts kapittel bezit bijna alle Apeldoornse gronden
6. Monumentale kerken voor protestanten en katholieken
7. Landsheer met hertoghoed vol wuivende pauwenveren
8. Apeldoorn nationaal centrum van papiernijverheid
9. Johan Steenbergen de Jonge, Apeldoorns eerste papiermaker
10. Hackforts van Kasteel ter Horst, pioniers in papiermakersdorp Loenen
11. Katholieken na Reformatie stiekem naar schuurkerk
12. Apeldoorn in vuur en vlam tijdens Tachtigjarige Oorlog 
13. De Koningsspuiter van Het Loo ‘met zijnen machtigen straal’
14. Pollensmijters van Torck markerengrenzen van Heerlijckhijdt Het Loo
15. Sanatoria en Koningsschool aan ‘Nieuwe Allee’ naar Apeldoorn
16. Beroemde nationale zeeheld was weldoener voor Apeldoorn
17. Woest plan van Lodewijk Napoleon voor nieuw Apeldoorns dorpshart bij Het Loo
18. Boze Kanalenkoning Willem I van Oranje betaalt zelf kosten voor Apeldoorns kanaal
19. Geen toegang voor mannen ‘met een tabakspijp in de mond’
20. Eerste maire van Apeldoorn opgesloten in Franse gevangenis
21. De Knik van Freule Sweertje in het Apeldoorns Kanaal
22. Heidehandelaar Albert Brinkenberg eerste bewoner van Hoenderloo
23. Raadhuis ‘hartader onzer gemeente, gelijk de Dam is voor Amsterdam’
24. Apeldoorn katholiek centrum in Nederland
25. Willem III laat forten bouwen om werkgelegenheid te bevorderen
26. Nederlands laatste oerbos in Beekbergen weer moerasbos
27. Advieskolenboer:  ‘Kom hier niet om een courant op te richten’  
28. Spoorlijn naar oost en west prikkel voor lokale economie
29. Flaneerpark in Engelse stijl in interessant stratenpatroon
30. Het Ziekenhuis voor ‘de zieken der geheel burgerlijke gemeente Apeldoorn’
31. Storm van protesten over ontwerp voor Grote Kerk 
32. Koningin Wilhelmina, ‘ingezetene van Apeldoorn’
33. Huizen met gebroken kap op oude akkercomplexen van marke
34. ‘Gemiste kans van formaat’, universiteit naar Wageningen
35. Van Raadhuis op het plein naar Stadhuis op de Markt
36. Geen paleis in Hoog Soeren, te weinig druk voor fonteinen
37. De Naald, Apeldoorns huwelijksgeschenk voor koningin Wilhelmina en prins Hendrik
38. Metaalbuurt,het Houtjesdorp zonder kerk, leeszaal en badhuis
39. Intiem openluchtmuseum van Andries van Driesum
40. Kathedraal van Kootwijk na twee jaar al overbodig
41. Politiek conflect in crisisjaren over steun voor werklozen
42. Drie oorlogmonumenten, drie droeve verhalen
43. Burgemeester,wat gaan we nu doen? Huizen op elkaar zetten? 
44. Rellen om Rock & Roll na verbod van burgemeester 
45. Grootste werkgever van Apeldoorn woont in hoge beglaasde torens
46. Jarenlang gesteggel over plaats van cultureel centrum Orpheus 
47. Overmoedige bestuurders dromen van Apeldoorn als metropool van het oosten
48. Ontwakend architectuurbesef, topontwerpers voor stedelijk hart
49. Apeldoorn bekend in sportwereld,vooral door Omnisport en AGOVV
50. De Kus van Jeroen Henneman, beeldmerk voor de stad

U kunt het boek rechtstreeks bestellen bij de uitgever. Mail ons: wimnijhof@devalkenberg.nl. U ontvangt na een bevestiging onzerzijds  het boek per omgaande post. De prijs is € 15,00 excl. verzendkosten.

 





deValkenberg.nl